Ana içeriğe atla

232- Doğu Akdeniz’in paydaşları 25.06.2020, Milliyet Gazetesi

2000’li yıllar sonrası dünya siyasi gündemi Ortadoğu eksenli kaos ve gerilim üzerine inşa olmuştur. Geçtiğimiz haftaki yazımda Arap Baharı üzerine kaos ve gerilimin arttığını ve Doğu Akdeniz’e komşu paydaş ülkelerde siyasi kaos ve sokak çatışmalarının yaşandığını yazmıştım. Ortadoğu olarak tanımlanan siyasi coğrafya ve Doğu Akdeniz enerji ve enerji nakil hattı olması sebebiyle gerilimin merkezi konumuna gelmiştir.

***

Suriye iç savaşıyla birlikte Türkiye güney sınırı sıcak çatışmaların yaşandığı, insanlık için utanç vesikası olacak insan hak ve hürriyetlerinin gasp edildiği bir alana dönüşmüştür. Türkiye barış ve huzurun bölgedeki teminatı olarak güney sınırında barışın ve huzurun tesisi için askeri harekatlar yapmaktadır. Şam rejimi, kendi halkına ölüm ve zülüm üzerine kurduğu iktidarıyla yönetme girişimindedir. Suriye, iç savaşı ve Doğu Akdeniz’e komşu olmadığı halde Rusya-Şam üzerinden yürüttüğü diyalogla sıcak denizler olarak tanımladığı Akdeniz’e demir atmıştır. Doğu Akdeniz’deki hakimiyet savaşında Suriye kıyı şehirleri ve Rus donanması üzerinden “Ben de varım.” demektedir.

***

Gerçekte Doğu Akdeniz’e paydaş kıyısı olan ülkeler Güney Kıbrıs, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Türkiye, Suriye, Lübnan, İsrail, Filistin, Mısır ve Libya olarak sayabiliriz. Doğu Akdeniz’deki stratejik önemiyle Kıbrıs adası paydaş bütün ülkelerle ilişki kurabilecek önemli bir aktördür. Paydaş ülkelere yancı tabir edebileceğimiz ülkeler ve askeri varlıkları da malum bölgede varlık göstermektedirler. Bunlar Şam diplomasisi üzerinde Rusya ve İran, Mısır diyaloğu üzerinde Suudi Arabistan, Güney Kıbrıs ve Yunanistan’ın ticari ortakları Fransız petrol şirketleri ve askeri varlığı, Kıbrıs adasında yerleşik üsleri olan İngiltere vardır. Fransa’nın Charles de Gaulle uçak gemisi, İtalya ve İngiltere’nin 2, Kanada, İspanya, Belçika, Portekiz, Yunanistan ve Hollanda’nın birer savaş gemisi Doğu Akdeniz’de varlık göstermektedir.

***

Bunlara ilave olarak Doğu Akdeniz’e kıyı şeridi itibariyle en çok muhatap olan Türkiye uluslararası hukuktan kaynaklı haklarını kullanarak Kıbrıs Türkleri ve kendi varlığını devam ettirmektedir. Yukarıda saydığım Bermuda şeytan üçgenini andıran şer odaklarının yetki ve hak gaspına karşı Türkiye Libya’yla yaptığı anlaşmayla tüm oyunları bozmuştur. Türkiye Suriye, Doğu Akdeniz ve Libya’da insan hak ve özgürlüklerine gösterdiği hassasiyetlerle faaliyetlerini barış ve huzur için sürdürmektedir.

***

Doğu Akdeniz ve paydaşlarının siyasi krizleri ve sokak olayları şiddetini arttırarak günümüz siyasetinde devam edecektir. Garantör ülkemiz Türkiye’yle Kuzey Kıbrıs siyaset aklı coğrafyayı iyi okuyarak devlet ve millet menfaatinin çizgisinde faaliyetlerini sürdürmelidir. Kuzey Kıbrıs siyaset kurumu Cumhurbaşkanlığı seçim sürecinde iç siyasette sağduyu ve anlayışla hareket ederek şer odaklarının ekmeğine yağ sürmeden bölgedeki varlığını sürdürmelidir.

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

107- İyilik ve Kötülük; Azan Bulur!, inAydın, Temmuz 2026

İnsanlık tarihi, başı ve sonu tam olarak kestirilemeyen devasa bir yankı odası gibidir. Evrenin görünmez yasaları, hiçbir eylemi karşılıksız bırakmaz. Bu devasa odada fısıldanan her söz, atılan her adım, kalpten geçen her niyet ve yapılan her eylem, zamanın görünmez duvarlarına çarparak er ya da geç sahibine bumerang gibi döner. Zira iyilik de kötülük de tıpkı bir bumerang gibi, uzun bir uçuşun ardından eninde sonunda çıktığı eli bulur. Dünyanın kendi içinde tıkır tıkır işleyen kusursuz bir adalet mekanizması vardır. Mekanik saat gibi son derece ince ve hassas bir denge de çalışır. Kötülük çoğu zaman gürültülü, gösterişli ve son derece hızlıdır; bu yüzden kısa vadede zafer kazanmış, her şeyi ele geçirmiş gibi görünür. Tarih sayfaları, gücünün zirvesindeyken kibirlenen tiranlar, zalim diktatörler ve başkalarının hayatlarını karartarak yükselenlerle doludur.  Ancak aynı tarih, en yıkılmaz sanılan o büyük yapıların kendi içten çürümeleriyle nasıl bir gecede çöktüğünü de yazar. İnanç s...

106- Ege Denizi'nde Türk-Yunan Dengesi, inAydın, Haziran 2026

Ege Denizi, tarih boyunca jeopolitik önemini korumuş, günümüzde ise " Mavi Vatan " doktrini çerçevesinde Türkiye'nin vazgeçilmez milli güvenlik meselelerinden biri haline gelmiştir. Türk-Yunan ilişkilerindeki krizlerin merkezinde yer alan Ege Adaları ve deniz yetki alanları sorunları, ağırlıklı olarak Yunanistan'ın uluslararası hukuku hiçe sayan maksimalist politikalarından kaynaklanmaktadır. Tarihi antlaşmalar ve güncel stratejik belgeler incelendiğinde, Türkiye'nin tezlerinin ne kadar sağlam ve meşru temellere dayandığı açıkça görülmektedir. Gayri Askeri Statünün İhlali ve Adaların Silahlandırılması   İkili ilişkilerdeki en büyük kırılma noktalarından biri, gayri askeri (silahsızlandırılmış) statüde kalması gereken Ege adalarının Yunanistan tarafından hukuka aykırı şekilde silahlandırılmasıdır. 1923 Lozan Barış Antlaşması ve 1947 Paris Antlaşması ile adaların egemenliğinin Yunanistan'a devredilmesi kesin bir şarta bağlanmıştır:  Bu adalar askeri amaçlarla ku...

1-Doğu Akdeniz’in Kilit Taşı Kıbrıs, Kutlu Sesleniş

Uluslararası ilişkiler ve güvenlik diplomasisi perspektifinden bakıldığında, Doğu Akdeniz havzası tarih boyunca küresel güç mücadelelerinin ağırlık merkezi olmuştur. Ancak, Ocak 2025’ten Nisan 2026’ya kadar uzanan bu kritik dönem, bölgenin jeopolitik karakterine köklü bir değişim getirerek onu enerji rekabeti alanından, yüksek yoğunluklu askeri yığınak ve sürekli bir çatışma cephesine dönüştürmüştür. Bu yeni konjonktür, İsrail ve Filistin ( Gazze ) merkezli bir bölgesel krizle başlamış, ardından Lübnan ve Suriye’deki gerilimlerle derinleşmiş ve 2026 yılı Şubat ayında Amerika Birleşik Devletleri ( ABD ) ile İsrail’in İran’a yönelik başlattığı topyekûn askeri operasyonlarla zirveye ulaşmıştır. Bu süreçte ortaya çıkan ve " Büyük Orta Doğu Savaşı " olarak nitelendirilen kriz, bölgedeki tüm aktörlerin stratejik önceliklerini yeniden tanımlamasına neden olmuştur. Türkiye’nin milli güvenliği açısından bakıldığında, Doğu Akdeniz ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ( KKTC ), yalnızca bir...